wood carving

บนถนนสายเชียงใหม่-ฮอด กิโลเมตรที่ ๒๐ เป็นที่ตั้งของบ้านกิ่วแลน้อย ซึ่งมีประวัติศาสตร์ยาวนานกว่า ๓๐๐ ปี "กิ่วแลน้อย แปลว่า มองดูแล้ว มีความคอดเล็ก" เป็นหมู่บ้านที่เป็นพื้นราบว่ากันว่างานแกะสลักไม้ของบ้านกิ่วแลน้อย เป็นงานฝีมือที่สร้างสรรค์จากภูมิปัญญาที่ถ่ายทอดมาตั้งแต่สมัยปี พ.ศ. ๒๔๙๗ มีช่างแกะสลักฝีมือดีชื่อว่า พ่อบุญมี ท้าวปินตา ซึ่งเป็นช่างฝีมือที่สืบทอดวิชามาจากพ่อ และได้ถ่ายทอดวิชาช่างแกะสลักให้กับบุตรชายสืบมา คือ พ่อส่วย ถึงป๋อง ซึ่งปัจจุบันนี้ก็ยังมีชีวิตอยู่
ผลิตภัณฑ์ที่สร้างชื่อเสียงให้กับบ้านกิ่วแลน้อย คือ ไม้แกะสลักรูปช้างซึ่งสะท้อนให้เห็นวิถีชีวิตของคนไทยในอดีตที่มีชีวิตประจำ วันผูกพันกับช้าง โดยจะมีอยู่หลายรูปแบบ อาทิ ไม้แกะสลักช้างในอิริยาบถกำลังวิ่ง หรือไม้แกะสลักช้างครอบครัว ฯลฯ และจากผลงานนี้เอง บ้านกิ่วแลน้อยจึง ได้รับเลือกให้เป็นหมู่บ้านหัตถกรรมเพื่อการท่องเที่ยว (หมู่บ้านต้นแบบโอทอป) ประจำปี ๒๕๔๗ ในระดับ ๓ ดาวมาแล้ว และครั้งนี้พวกเราจึงได้ครอบครัวช้างกลับบ้านคนละโขลงสองโขลง

การแกะสลักไม้ เป็นการประดิษฐ์เนื้อไม้ให้มีลวดลายและรูปร่างสวยงาม งานแกะสลักไม้ของบ้านถวาย เป็นงานฝีมือที่เป็นเอกลักษณ์โดดเด่นของบ้านถวายและของจังหวัดเชียงใหม่
ไม้ที่จะนำมาใช้เป็นวัสดุหลักในการแกะสลัก ควรเป็นไม้เนื้ออ่อน ไม้ที่ได้รับความนิยมนำมาแกะสลัก ได้แก่ ไม้สัก เพราะง่ายต่อการแกะสลักและมี ลายไม้ที่สวยงาม ปัจจุบันไม้สักเป็นไม้ที่หายากและมีราคาแพง จึงมีการนำไม้สักที่ใช้ประโยชน์แล้วแต่อยู่ในสภาพดีและยังใช้การได้มาผลิต งานแกะสลัก เช่น ไม้จากบ้านเก่า ไม้จากเครื่องใช้อื่นๆ อาทิ เกวียน ครกกระเดื่อง รางน้ำ ฯลฯ นอกจากนี้ ยังใช้ไม้เนื้ออ่อนชนิดอื่นมาผลิตงานแกะสลัก เช่น ไม้จามจุรี(ฉำฉา) ไม้มะกอก ไม้มะม่วง ไม้กระท้อน เป็นต้น

สิ่ว แกะสลักไม้
วัสดุอุปกรณ์การผลิตงานแกะสลักไม้
1 . วัตถุดิบในการผลิตที่สำคัญ คือ ไม้เนื้ออ่อน เช่น ไม้สัก ไม้ขนุน ไม้มะม่วง ไม้จามจุรี
2 . เครื่องมือที่ใช้มีอยู่หลายชนิด แต่ละชนิดมีรูปร่างลักษณะและการใช้งาน ดังนี้
(1) สิ่ว เป็น เหล็กยาวทำจากเหล็กกล้า มีด้ามถือที่ทำด้วยไม้เนื้อแข็ง เช่น ไม้ตะโก ปลายมีคม มีรูปร่างขนาดที่แตกต่างกันไป เช่น สิ่วโต้หรือสิ่วคมแบน สิ่วรูปตัววีหรือสิ่วฮาย [...]