THAI WOODCARVING

หนังสติ๊กบางพระ

หนังสติ๊ก ที่เด็กผู้ชายชอบเล่นกันกลายมาเป็นสินค้น OTOP 5 ดาว มีชื่อเสียงขจรไกลไปทั่วประเทศ ที่ตำบลบางพระ อำเภอศรีราชา จังหวัด ชลบุรี มีการผลิตด้ามหนังสติ๊กออกขายพร้อมลูกกระสุนดินเหนียวบรรจุอยู่ในแพ็คเกจทันสมัย ภายใต้แบรนด์ ไม้แม่น

จากถนนสุขุมวิทวิ่งตรงมาจนถึงสี่แยกบางพระ อำเภอศรีราชา จังหวัดชลบุรี เลี้ยวซ้ายขามทางรถไฟ ก็จะมาถึงบ้าน พี่ขจร จักกะพาก ประธานชมรมหนังสติ๊ก ตำบลบางพระ เจ้าของไอเดีย OTOP หนังสติ๊ก

จุดเริ่มของการทำหนังสติ๊กซึ่งเปรียบเหมือนอาวุธคู่กายชายไทย มาทำเป็นสินค้า OTOP ของชุมชน ถ้ารอแข่งอย่างเดียว ไม่นานก็เลิกเล่นกันไป แต่ถ้าทำเป็นสินค้าออกมาขาย มันไปต่อได้เรื่อยๆ ยังไงก็ไม่หายไป และยังสร้างรายได้ให้กับชุมชน และเผยแพร่แก่เยาวชนด้วย

รูปแบบของหนังสติ๊กมีให้ชมหลายรูปแบบ อาทิ ช้าง นางเงือก ปืน ฯลฯ ชาวบ้านนำไปแกะสลัก ซึ่งส่วนใหญ่เป็นช่างไม้แกะสลัก ที่มีพื้นฐานเดิมอยู่แล้ว ไม้ที่นำมาทำเป็นไม้เนื้อแข็ง มีความละเอียด คงทน สีสันสวยงาม และยังเป็นไม้มงคล อาทิ พยูง ประดู่ ชิงชัน มะขาม เป็นเศษไม้ที่ได้จากอุตสาหกรรมอู่ต่อเรือบ้าง ไม้เก่าบ้าง ราคาตั้งแต่ 30-4000 บาท

นอกจากเรื่องราวของหนังสติ๊ก พี่ขจรยังได้พาเราไปรู้จักกับ พี่สมคิด กสิวิทย์ เจ้าของ คันกระสุน อาวุธโบราณคู่กายชายไทยอีกชิ้นหนึ่ง ซึ่งนับวันจะเลือนหายไปทุกที เป็นอีกหนึ่งชิ้นงานที่พี่ขจรอยากสนับสนุน

Bang Phra Slingshot

มาที่สนามฝึกซ้อม ที่ตั้งของชมรมยิงหนังสติ๊กบางพระ และเป็นลานกีฬาอเนกประสงค์ของชุมชนด้วย เราพยายามเปลี่ยนค่านิยมจากการใช้หนังสติ๊ก (ไม้ยิงนก) เพื่อยิงนก ยิงสัตว์ มาเป็นหนังสติ๊กเพื่อการกีฬา ที่ทุกคนสามารถเล่นได้

ข้อห้ามเด็ดขาดที่ถือเป็นกฏกติกาของชมรมหนังสติ๊กบางพระ คือห้ามยิงสัตว์ ห้ามทำร้ายร่างกาย ห้ามทำลายข้าวของ ห้ามใช้ลูกแก้ว ลูกเหล็ก ลูกหิน มาเป็นกระสุน เด็กที่อายุต่ำกว่า 7 ขวบ จะต้องมีผู้ใหญ่ควบคุม และควรหัดจากวัสดุธรรมชาติ เช่น มะยม มะเขือพวง พุทรา มะยมป้อม ดินน้ำมัน กระดาษหนังสือพิมพ์แช่น้ำปั้น

จากกีฬาลูกผู้ชาย จนถึงสินค้า OTOP ของชุมชน ตอนผมเป็นเด้กๆ ปิดเทอมไม่รู้จะเล่นอะไร พ่อก็ทำหนังสติ๊กให้อันหนึ่ง กับยางรถจักรยานเก่าๆ เวลาไปไหนก็จะเอาคล้องคอเดินกันไปเป็นแก๊งหนังสติ๊กเหมือนในหนัง ตกกลางคืนก็เอามานอนกอดเป็นของรัก ของหวงเลย มาวันนี้ผมได้รื้อฟื้นกีฬาชนิดนี้ขึ้นมา ได้สอนให้กับเด็กๆ เวลาเห็นเขายิ้มมีความสุขมาก และผมก็ยังคิดจะเขียนตำราเกี่ยวกับหนังสติ๊กขึ้นมาให้เหมือนกีฬาอื่นๆ

ท่ายิงหนังสติ๊ก

1. เริ่มจากการวางเท้า ให้ยืนขนานกับฉากคล้ายกับท่าตีกอล์ฟ ต่างกับการยิงปืนที่หันหน้าเข้าหาเป้า
2. กาจับ แล้วแต่ความถนัด ถนัดด้านไหนก็จับด้านนั้น ใช้นิ้วโป้งยันด้ามหนังสติ๊ก นิ้วชี้เกี่ยวอยู่ข้างนอกรูปตัววี โดยนิ้วชี้จะเป็นตัวนำทิศทางเพื่อให้กระสุนวิ่งผ่านไปด้านบน
3. การจับลูกกระสุนใช้นิ้วชี้ และนิ้วโป้งอีกข้างหนีบไว้
4. ท่าพร้อมยิง ให้วางลูกกระสุนติดประทีบไว้ที่ข้างแก้ม เพื่อล็อกลูกกระสุนไม่ให้เคลื่อน ช่วยให้แม่นยำขึ้น ถ้าวางไว้ระดับสูงกว่ามือที่ถือด้าม ลูกจะวิ่งลงล่าง แต่ถ้าวางต่ำกว่าลูกจะวิ่งขึ้นบน เทคนิค คือ ถ้าแน่ใจแล้วยิงเลย ไม่งั้นมือจะสั่น เล็งไม่ถูกเป้า

นี่เป็นเพียงทฤษฏีคร่าวๆ ไม่สามารถชี้วัดความแม่นยำได้ เพราะหนังสติ๊กเป็นศิลปะการยิงชนิดหนึ่งที่ต้องอาศัยความรู้สึก ใช้ความชำนาญของร่างกาย เป็นความสามารถเฉพาะบุคคล และขอย้ำว่า ระวังความปลอดภัยขณะเล่นด้วย

ชมรมหนังสติ๊กบางพระ
โทร 08-100505559

photo: The Slingshot Club of Bang Phra

Bang Phra Slingshot - from Boys’ Toy to OTOP Product

Kachorn Jankapak has transformed children’s homemade slingshot to an OTOP product worth of 30-4000 Bath asiece. President of the Slingshot Club of Bang Phra district in Sri Racha, Chonburi, Kachorn started his slingshot business out of his passion for this simple toy. The slingshot competition, held once in his district where a lot of slingshot lovers gathered, inspired him to launch his own product under the band "Mai Maen" His slingshot won three stars in 2004 OTOP selection and five stars in 2006.

Kachorn’s Mai Maen slingshot come in a unique style in which a handle is carved into various forms such as an elephant, a mermaid, a gun, etc. Kachorn design his own patterns and send the product to local woodcarvers to work on it. Housewives in the community would work on  the final details and make bullets from clay.

 "Some old man in the community are amazed by the idea that we can actually sell this slingshot set at, for example, 100-500 Bath. In the old days, everyone would make their own slinhshots. Everyone would have this toy in their household. Some people think that we should not  promote this as it can be dangerous. So we have different attitudes toward this," said Kachorn.

Next to slingshots come bullet-shooting crossbows, a brainchild toy product by Somkid Kasiwit. The bullet-shooting crossbows are mixed between a bow and a slingshot. the difference is that a bullet-shooting crossbow can aim more far and with more force. While slingshot are more common to see, not many prople seem to be familiar with the crossbows since it is more difficult to make and play.

"We try to change people’s habit in which they use a singshot for animal hunting. Here, we try to promote slingshots as one kind of sports. People can come here and mingle with other and teach each other to aim their shot," said pratin Cherdchin or "Lung Dam", a member of the Slingshot club after we arrived at a shooting range of the community. besides a slingshot aficionado, Lung Dam also makes a living from making slinking handles and bullets. he earns about 3,000-4,000 Bath per month.

The forbidden rules of the Bang Phra Slingshot Club include a ban on animal shooting or a physical attack on another person, no vandalism and no glass/iron stone is allowed to be used as a bullet. A child who is below seven must be under adult supervision when practicing the shooting.

"When I was young and on a school summer break, I did not know what to do. My dad made me a slingshot and I fell in love with it. I formed a slingshot gang with my friends and played with it all day and went to bed with it. I was so happy. Now I’m no longer a child but I feel so proud that I am able to bring this old plaything back to life and make children happy. I plan to write a book on slingshot shooting techniques and promote it as sport as well."

Bang Phra Slingshot

The Thai  Slingshot Club
235/4 moo 2 Bang Phra district, Sri Racha, Chonburi Thailand
contact : Kachorn Jankapak
mr.kajorn@thaimail.com
Tel: 081 0055559

source: phasuk magazine