หนังสติ๊กบางพระ

Posted by สยามไม้แกะสลัก thai woodcarving

หนังสติ๊ก

หนังสติ๊กบางพระ

หนังสติ๊ก ที่เด็กผู้ชายชอบเล่นกันกลายมาเป็นสินค้น OTOP 5 ดาว มีชื่อเสียงขจรไกลไปทั่วประเทศ ที่ตำบลบางพระ อำเภอศรีราชา จังหวัด ชลบุรี มีการผลิตด้ามหนังสติ๊กออกขายพร้อมลูกกระสุนดินเหนียวบรรจุอยู่ในแพ็คเกจทันสมัย ภายใต้แบรนด์ ไม้แม่น

จากถนนสุขุมวิทวิ่งตรงมาจนถึงสี่แยกบางพระ อำเภอศรีราชา จังหวัดชลบุรี เลี้ยวซ้ายขามทางรถไฟ ก็จะมาถึงบ้าน พี่ขจร จักกะพาก ประธานชมรมหนังสติ๊ก ตำบลบางพระ เจ้าของไอเดีย OTOP หนังสติ๊ก

จุดเริ่มของการทำหนังสติ๊กซึ่งเปรียบเหมือนอาวุธคู่กายชายไทย มาทำเป็นสินค้า OTOP ของชุมชน ถ้ารอแข่งอย่างเดียว ไม่นานก็เลิกเล่นกันไป แต่ถ้าทำเป็นสินค้าออกมาขาย มันไปต่อได้เรื่อยๆ ยังไงก็ไม่หายไป และยังสร้างรายได้ให้กับชุมชน และเผยแพร่แก่เยาวชนด้วย

รูปแบบของหนังสติ๊กมีให้ชมหลายรูปแบบ อาทิ ช้าง นางเงือก ปืน ฯลฯ ชาวบ้านนำไปแกะสลัก ซึ่งส่วนใหญ่เป็นช่างไม้แกะสลัก ที่มีพื้นฐานเดิมอยู่แล้ว ไม้ที่นำมาทำเป็นไม้เนื้อแข็ง มีความละเอียด คงทน สีสันสวยงาม และยังเป็นไม้มงคล อาทิ พยูง ประดู่ ชิงชัน มะขาม เป็นเศษไม้ที่ได้จากอุตสาหกรรมอู่ต่อเรือบ้าง ไม้เก่าบ้าง ราคาตั้งแต่ 30-4000 บาท

นอกจากเรื่องราวของหนังสติ๊ก พี่ขจรยังได้พาเราไปรู้จักกับ พี่สมคิด กสิวิทย์ เจ้าของ คันกระสุน อาวุธโบราณคู่กายชายไทยอีกชิ้นหนึ่ง ซึ่งนับวันจะเลือนหายไปทุกที เป็นอีกหนึ่งชิ้นงานที่พี่ขจรอยากสนับสนุน

Bang Phra Slingshot

มาที่สนามฝึกซ้อม ที่ตั้งของชมรมยิงหนังสติ๊กบางพระ และเป็นลานกีฬาอเนกประสงค์ของชุมชนด้วย เราพยายามเปลี่ยนค่านิยมจากการใช้หนังสติ๊ก (ไม้ยิงนก) เพื่อยิงนก ยิงสัตว์ มาเป็นหนังสติ๊กเพื่อการกีฬา ที่ทุกคนสามารถเล่นได้

ข้อห้ามเด็ดขาดที่ถือเป็นกฏกติกาของชมรมหนังสติ๊กบางพระ คือห้ามยิงสัตว์ ห้ามทำร้ายร่างกาย ห้ามทำลายข้าวของ ห้ามใช้ลูกแก้ว ลูกเหล็ก ลูกหิน มาเป็นกระสุน เด็กที่อายุต่ำกว่า 7 ขวบ จะต้องมีผู้ใหญ่ควบคุม และควรหัดจากวัสดุธรรมชาติ เช่น มะยม มะเขือพวง พุทรา มะยมป้อม ดินน้ำมัน กระดาษหนังสือพิมพ์แช่น้ำปั้น

จากกีฬาลูกผู้ชาย จนถึงสินค้า OTOP ของชุมชน ตอนผมเป็นเด้กๆ ปิดเทอมไม่รู้จะเล่นอะไร พ่อก็ทำหนังสติ๊กให้อันหนึ่ง กับยางรถจักรยานเก่าๆ เวลาไปไหนก็จะเอาคล้องคอเดินกันไปเป็นแก๊งหนังสติ๊กเหมือนในหนัง ตกกลางคืนก็เอามานอนกอดเป็นของรัก ของหวงเลย มาวันนี้ผมได้รื้อฟื้นกีฬาชนิดนี้ขึ้นมา ได้สอนให้กับเด็กๆ เวลาเห็นเขายิ้มมีความสุขมาก และผมก็ยังคิดจะเขียนตำราเกี่ยวกับหนังสติ๊กขึ้นมาให้เหมือนกีฬาอื่นๆ

ท่ายิงหนังสติ๊ก

1. เริ่มจากการวางเท้า ให้ยืนขนานกับฉากคล้ายกับท่าตีกอล์ฟ ต่างกับการยิงปืนที่หันหน้าเข้าหาเป้า
2. กาจับ แล้วแต่ความถนัด ถนัดด้านไหนก็จับด้านนั้น ใช้นิ้วโป้งยันด้ามหนังสติ๊ก นิ้วชี้เกี่ยวอยู่ข้างนอกรูปตัววี โดยนิ้วชี้จะเป็นตัวนำทิศทางเพื่อให้กระสุนวิ่งผ่านไปด้านบน
3. การจับลูกกระสุนใช้นิ้วชี้ และนิ้วโป้งอีกข้างหนีบไว้
4. ท่าพร้อมยิง ให้วางลูกกระสุนติดประทีบไว้ที่ข้างแก้ม เพื่อล็อกลูกกระสุนไม่ให้เคลื่อน ช่วยให้แม่นยำขึ้น ถ้าวางไว้ระดับสูงกว่ามือที่ถือด้าม ลูกจะวิ่งลงล่าง แต่ถ้าวางต่ำกว่าลูกจะวิ่งขึ้นบน เทคนิค คือ ถ้าแน่ใจแล้วยิงเลย ไม่งั้นมือจะสั่น เล็งไม่ถูกเป้า

นี่เป็นเพียงทฤษฏีคร่าวๆ ไม่สามารถชี้วัดความแม่นยำได้ เพราะหนังสติ๊กเป็นศิลปะการยิงชนิดหนึ่งที่ต้องอาศัยความรู้สึก ใช้ความชำนาญของร่างกาย เป็นความสามารถเฉพาะบุคคล และขอย้ำว่า ระวังความปลอดภัยขณะเล่นด้วย

ชมรมหนังสติ๊กบางพระ
โทร 08-100505559

คันกระสุน

Posted by สยามไม้แกะสลัก thai woodcarving

คันกระสุน

คันกระสุน

สมคิด กสิวิทย์ เจ้าของ คันกระสุน อาวุธโบราณคู่กายชายไทยอีกชิ้นหนึ่ง ยิ่งนับวันจะเลือนหายไปทุกที เป็นอีกชิ้นงานที่พี่ขจรอยากสนับสนุน

คันกระสุน เป็นลูกครึ่งของธนูกับ หนังสติ๊ก รูปร่างเหมือนธนู แต่ใช้ลูกกระสุนดินเหมือนหนังสติ๊ก อาจเป็นเพราะ
1. ทำได้ยากกว่า
2. พกพาไม่สะดวก
3. ใช้งานยาก

คันกระสุนคันหนึ่ง ประกอบด้วย คัน สาย และ รังกระสุน ตัวคันทำจากไม้ไผ่ ซึ่งต้องเป็นไม้ไผ่ที่มีอายุแก่ๆ เพราะมีคุณสมบัติในการสปริงตัวและคืนรูปที่ดี ส่วนสายได้มาจากการนำไม้ไผ่มาเหลาเป้นเส้นเล็กๆ จากนั้นจึงนำมาฟั่นให้เป็นเกลียว และรังกระสุน หรือแป้นที่ใช้วางลูกดินจะใช้สายสร้อยซึ่งมีลักษณะคล้ายเถาบอระเพ็ดมาถักเป็นรังขึ้นมา มีเคล็ดลับอยู่นิดหนึ่งว่า หลังจากเหลาไม้ไผ่ทำเป็นคันเสร็จเรียบร้อยแล้ว ต้องลองน้าวดูความสปริงของไม้ด้วยว่ามีความอ่อนเสมอกันไหม ถ้าแข็งข้างอ่อนข้างจะทำให้ยิงออกมาไม่ตรงเป้า

พี่สมคิดอธิบายว่า การทำงานของหนังสติ๊ก และคันกระสุนต่างกัน ถ้าเป็นหนังสติ๊กด้ามจะแข็งจึงใช้แรงยึดที่ยาง แต่คันกระสุนจะกลับกัน คือคันจะเป็นตัวน้าวตัวสปริง ส่วนสายจะอยู่ตายตัว ไม่ยืด ซึ่งถ้าเทียบความแรงกันแล้ว จากความรู้สึกที่พี่สมคิดได้ลองสัมผัสมาทั้งสองอย่าง คันกระสุนจะยิงได้ไกลและแรงกว่าหนังสติ๊ก เพราะต้นกำเนิดแรงที่มากกว่า


คันกระสุน

ถ้าเป็นคันกระสุนจะไปได้ไกลสุด 300 เมตร ส่วนหนังสติ๊กไปได้ประมาณ 200 เมตร ถ้าเป็นลังน้ำปลากล่องใหม่ๆ สามารถยิงทะลุทั้งสองข้างได้เลย ในระยะ 3-4 เมตร

คันกระสุน เป็นเครื่องมือยิงสัตว์ มีคันใช้สายโก่งยิงด้วยลูกดินปั้นกลม โดยทั่วไปมักใช้ยิงนกทุกชนิดและยิงสัตว์เล็ก ๆ เช่นกระรอก กระแต กระต่าย และปลาเป็นต้น

คันสุน คันธนูและ คันหน้าไม้ มีลักษณะการทำคล้าย ๆ กัน คือ มีคันสาย และลูกยิง คันจะทำด้วยซอไม้ไผ่ที่แก่จัด โดยตัดลำไม้ไผ่ยาวประมาณ ๑ เมตร เหลาให้เรียวด้านปลายไม้ทั้งสองข้าง ควั่นหัวท้ายที่ปลายไม้ไว้เพื่อเป็นบ่ารับสาย ตรงช่วงกึ่งกลางคันสุนใช้ไม้เหลามัดด้วยหวายประกบแน่นเรียกว่า กบ เพื่อให้คันไม่หักง่าย ๆ เวลาดึงสายและเพื่อให้จับได้ถนัด ส่วนสายใช้ส่วนผิวไม้ไผ่เหลาเป็นเส้น ตรงกลางสายผ่าเป็นสองเส้น ทำรังวางลูกกระสุนถักเป็นหวายรูปสี่เหลี่ยมจัตุรัสเล็ก ๆ มีร่องลึกสำหรับวางลูกกระสุนเรียกว่า รังกระสุน ซึ่งมีอยู่สองลักษณะคือ รังกระจาดกับรังหอยโข่ง ทาบลายสายทั้งสองข้างคล้ายกัน รอยควั่นหัวท้ายของปลายคัน เมื่อคล้องหูกับปลายคันแล้วสายจะดึงคันให้โก่งงอ

source: www.tv5.co.th, phasuk magazine